Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag Hollands Midden
De Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag is een samenwerkingsverband tussen verschillende organisaties, onder aanvoering van de onderzoeksgroep Sociale Innovatie.
Wat en hoe?
Hollands Midden kent meerdere (goede) samenwerkingsverbanden en netwerken rondom de aanpak van mensen met onbegrepen gedrag. Wel zijn deze versnipperd en een structurele inbedding van ervaringskennis ontbreekt. Naast het stimuleren van kennisdeling is ons doel het verbreden van de samenwerking en het versterken van de betrokkenheid van ervaringsdeskundigen en belangenbehartigers. Vanuit co-creatie leren we vanuit de praktijk, waarbij het perspectief van de (naast)betrokkenen centraal staat. Hiervoor is een Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag (RKOG) opgezet waarin kennis wordt gedeeld en van elkaar wordt geleerd.
Aanpak
Het project is in december 2024 gestart met een regionale Kick Off met relevante partners. Vragen waar we ons in verschillende projecten mee bezig houden, zijn onder andere: hoe kunnen we in onze samenwerking beter sturen op de verbetering van de kwaliteit van ondersteuning, zodat het niet escaleert of verergert naar onbegrepen gedrag? Hoe geven we passende ondersteuning en verzachten of voorkomen we leed bij betrokkenen?
Verslag Kick offRegio Hollands Midden steekt de koppen bij elkaar rondom onbegrepen gedrag
In de Kenniswerkplaats steken partijen en organisaties die bezig zijn met onbegrepen gedrag de koppen bij elkaar. Denk daarbij aan organisaties in het sociaal-, zorg- en veiligheidsdomein, maar ook belangenbehartigers, ervaringsdeskundigen en hun naasten. Ze werken, leren en onderzoeken samen. Met als doel: betere ondersteuning van kwetsbare mensen in de regio Hollands Midden, zodat hun situatie niet escaleert of verergert naar onbegrepen gedrag.
Ervaringsdeskundigheid
Een belangrijke pijler van de Kenniswerkplaats is de structurele inbreng van ervaringsdeskundigen. Dat is een perspectief dat nu nog vaak ontbreekt, vertelt projectleider en onderzoeker Catelijne Akkermans, van de onderzoeksgroep Sociale Innovatie van Hogeschool Leiden. “Ervaring is een bron van kennis, net zoals wetenschappelijke studies. We willen die ervaringskennis meer benutten en als een rode lijn laten lopen door alles wat we doen in de Kenniswerkplaats.”
Om dat te realiseren gaat de Kenniswerkplaats eerst aan de slag met het opleiden van ervaringsdeskundigen tot onderzoeksmedewerkers. “Je kunt denken aan mensen met ggz-problematiek, mensen met een licht verstandelijke beperking, naasten van mensen met onbegrepen gedrag of mensen die dakloos zijn geweest. We gaan hen opleiden tot volwaardige collega's”, aldus Catelijne.
Na het opleidingstraject voor ervaringsdeskundigen gaat de Kenniswerkplaats werken aan inhoudelijke projecten. De partijen gaan het pad reconstrueren dat mensen afleggen voordat er een melding komt van onbegrepen gedrag. Deze zogeheten klantreis wordt door onderzoekers van Hogeschool Leiden opgesteld. Daarop volgt een actieonderzoek, onder leiding van Hecht, waarin mensen met onbegrepen gedragen en de hulpverleners worden gevolgd. Waar is er verbetering nodig?
Er is al veel kennis over onbegrepen gedrag, dus de Kenniswerkplaats wil daar niet per se nieuwe dingen aan toevoegen. Catelijne: “We gaan bestaande kennis en initiatieven bij elkaar brengen, toepassen en verder brengen. Dat kunnen bijvoorbeeld pilotprojecten zijn die op de plank zijn beland. Nieuwe inzichten die we opdoen, voeren we door in het onderwijs aan de hogeschool.”
Destigmatisering
Een ander belangrijk doel van de Kenniswerkplaats is destigmatisering van onbegrepen gedrag. De focus ligt volgens de initiatiefnemers van de werkplaats nu vooral op veiligheid: gewelddadige incidenten domineren de krantenkoppen. “Vaak denken mensen bij onbegrepen gedrag vooral aan ggz-problematiek. Terwijl onbegrepen gedrag veel meer oorzaken kan hebben: dementie, dakloosheid, een licht verstandelijke beperking of mensen die tijdelijk uit balans zijn door ingrijpende
levensgebeurtenissen. Wij bekijken het vanuit dat bredere perspectief”, aldus Lars van Wezel, belangenbehartiger bij Stichting Lumen Holland Rijnland.
Resultaten
Over de Kenniswerkplaats
De Regionale Kenniswerkplaats Onbegrepen Gedrag Hollands Midden is een samenwerking van de onderzoeksgroep Sociale Innovatie van Hogeschool Leiden, GGD Hollands Midden, Stichting Lumen Holland Rijnland, awpg Lumens, het Zorg en Veiligheidshuis Hollands Midden, Stichting de Binnenvest en gemeente Leiden. Ook de politie en gemeenten in de subregio’s Leidse Regio, Duin- en Bollenstreek, Midden-Holland en Alphen aan den Rijn zijn betrokken bij de Kenniswerkplaats.
De Kenniswerkplaats is opgericht met financiering vanuit het Actieprogramma Grip op Onbegrip van ZonMw en is onderdeel van een landelijk netwerk aan Regionale Kenniswerkplaatsen Onbegrepen Gedrag.
ZonMW Regionale Kenniswerkplaatsen Onbegrepen GedragCatelijne Akkermans
Senior onderzoeker
Meer informatie
Betrokken onderzoekers
Regionale visie
Podcast: wat begrijp je niet?
Perspectieven op onbegrepen gedrag in Hollands-Midden. Beluister deze podcast Aflevering 1.
