Praktijkondersteuner Huisartsenzorg Somatiek voor mbo-professionals
Post initiële opleiding
- Duur: 30 bijeenkomsten
- Start: maart 2027
- Kosten: € 8850,- vrijgesteld van btw
- Certificaat
Het werk van een praktijkondersteuner somatiek - Onmisbaar in de Praktijk
1m00s
Ben jij doktersassistent of mbo-verpleegkundige en ambieer jij de functie van Praktijkondersteuner Huisarts Somatiek (POH-S)? Dan kun je bij Hogeschool Leiden de opleiding POH-S voor mbo-zorgprofessionals volgen. Deze opleiding is praktijkgericht, en wordt in samenwerking met de beroepspraktijk verzorgd. Als praktijkondersteuner somatiek (POH-S) vervul je een zelfstandige en betekenisvolle rol binnen de huisartsenzorg.
In deze functie begeleid je kwetsbare ouderen en/of mensen met chronische aandoeningen zoals diabetes, hart- en vaatziekten, astma en COPD. Je bouwt een persoonlijke band op met hen, ondersteunt ze bij medicatie, leefstijl en het omgaan met hun aandoening. Je voert je eigen spreekuren, signaleert wat iemand nodig heeft en werkt nauw samen met de huisarts en andere zorgprofessionals. Denk hierbij aan de apotheek, paramedici, de VVT, het sociaal domein en de ziekenhuizen in de regio. Deze opleiding is sterk verbonden met de beroepspraktijk. Zo leer je niet alleen het vak, maar ook hoe je jezelf kan positioneren en bewegen in die praktijk.
De opleiding leidt op volgens het landelijk vastgesteld competentieprofiel voor POH-S.
Accreditatie wordt aangevraagd bij V&VN en een NLQF- inschalingsverzoek op niveau 5 wordt ingediend.
Iets voor jou?
Deze opleiding is interessant voor:
- Mbo-verpleegkundigen
- A- inservice opgeleide verpleegkundigen
- Doktersassistenten
Ben jij hbo opgeleid en wil je de POH-S volgen, dan bieden we een verkort traject aan. Lees meer over dit 22-daagse programma.
Wat je leert
Als praktijkondersteuner somatiek (POH-S) speel je een belangrijke rol in de huisartsenzorg. Je begeleidt patiënten met chronische aandoeningen, signaleert gezondheidsrisico’s en ondersteunt mensen bij het behouden en verbeteren van hun gezondheid. Tijdens de opleiding ontwikkel je de kennis, vaardigheden en het professionele zelfvertrouwen om deze rol zelfstandig en deskundig te vervullen.
Van kennis naar praktijk
Je leert patiënten met diabetes mellitus type 2, cardiovasculaire risico’s en chronische longaandoeningen te monitoren en begeleiden. Je verdiept je in diagnostiek, behandeling en medicatie, maar ook in leefstijl, voeding, bewegen en zelfmanagement. Je leert hoe je effectieve en persoonsgerichte consulten voert en patiënten motiveert om zelf regie te nemen over hun gezondheid en welzijn. Ook kwetsbare ouderen vragen om een brede blik. Je leert signaleren wanneer sprake is van kwetsbaarheid, multimorbiditeit of polyfarmacie en kijkt daarbij naar de lichamelijke, psychische en sociale situatie van de patiënt. Je leert passende zorg organiseren, het netwerk en mantelzorg betrekken en het gesprek voeren over toekomstige zorg en behandelwensen.
Zelfstandig en professioneel handelen
Als POH-S werk je zelfstandig en neem je verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van zorg. Daarom ontwikkel je tijdens de opleiding persoonlijk en professioneel leiderschap. Je leert leiderschap te nemen, zorgprocessen en spreekuren zelfstandig te organiseren en effectief samen te werken met huisartsen en andere zorgprofessionals. Ook leer je hoe je kan bijdragen aan kwaliteitsverbetering en doe je kennis op over actuele ontwikkelingen, zoals digitale toepassingen. Denk hierbij aan het gebruik van AI of monitoring in de huisartsenpraktijk of thuissituatie.
Een onderzoekende professional
Je leert om voortdurend kritisch naar je eigen handelen en de kwaliteit van zorg te kijken. Met Evidence Based Practice, reflectie en een onderzoekende houding leer je onderbouwde keuzes te maken en jezelf te blijven ontwikkelen. Zo groei je uit tot een deskundige, zelfstandige en toekomstgerichte POH-S die direct van betekenis kan zijn voor patiënten en het zorgteam in de huisartsenpraktijk.
In de eerstelijnszorg kijk je niet alleen naar één ziektebeeld, maar naar de hele mens.lees het verhaal van Wilma
Wat ga je doen tijdens deze opleiding?
Programma
Het programma van deze opleiding bestaat uit 30 bijeenkomsten. Je volgt eerst een oriëntatiemodule, gevolgd door vier specifieke modules: cardiometabole aandoeningen, de oudere mens, astma en COPD en een doorlopende 'lintmodule' Professioneel handelen, kwaliteit en leiderschap.
Oriëntatiemodule: Zachte landing in de huisartsenpraktijk
In deze module zorgen we voor een zachte landing in de huisartsenpraktijk. Je start met het inwerken in de huisartsenpraktijk, en doet basiskennis op over het werken in de eerstelijnszorg. Je ontwikkelt kennis over anatomie, fysiologie en pathologie en start met het klinisch redeneren in de huisartsenpraktijk. Daarnaast leer je een onderzoekende houding eigen te maken, en laat je door middel van een kennistoets zien dat je klaar bent voor het vervolg van de opleiding.
Module 1: Cardiometabole aandoeningen
In deze module leer je zelfstandig zorg te verlenen aan patiënten met diabetes mellitus type 2 en/of een verhoogd cardiovasculair risico. Je verzamelt en interpreteert gezondheidsgegevens en houdt rekening met de persoonlijke situatie en doelen van de patiënt. Je werkt volgens actuele richtlijnen en ondersteunt patiënten bij leefstijlverandering en zelfmanagement. Daarbij stem je de zorg af met de huisarts en andere betrokken zorgprofessionals en schakel je hen tijdig in wanneer de situatie daarom vraagt.
Na afronding van deze module kun je onder andere:
- cardiometabole risico’s signaleren, monitoren en vertalen naar passende interventies;
- zelfstandig DM2- en CVRM-consulten uitvoeren en individuele zorgplannen opstellen, uitvoeren en evalueren;
- patiënten persoonsgericht begeleiden bij leefstijlverandering, medicatiegebruik en zelfmanagement.
Module 2: De oudere mens
In deze module leer je persoonsgerichte zorg te verlenen aan kwetsbare ouderen. Vanuit het gedachtegoed van Positieve Gezondheid kijk je breed naar gezondheid, functioneren, kwaliteit van leven, eigen regie en de persoonlijke context. Je verzamelt en interpreteert gegevens over kwetsbaarheid en zorg- en ondersteuningsbehoeften. Op basis daarvan voer je passende interventies uit volgens actuele richtlijnen en afspraken. Je betrekt de oudere en, waar passend, naasten of mantelzorgers bij de zorg en stemt af met de huisarts en andere betrokken zorgprofessionals.
Na afronding van deze module kun je onder andere:
- kwetsbaarheid, functioneren en zorgbehoeften vanuit een brede kijk op gezondheid in kaart brengen;
- persoonsgerichte zorg- en begeleidingsplannen opstellen, uitvoeren en evalueren;
- ouderen en hun naasten begeleiden en samenwerken met betrokken zorgprofessionals.
Module 3: Astma en COPD
In deze module leer je zelfstandig zorg te verlenen aan patiënten met astma en/of COPD. Je verzamelt en interpreteert klinische, persoonlijke en context gebonden gegevens en monitort het verloop van de aandoening. Je voert passende interventies uit volgens actuele richtlijnen en stemt de begeleiding af op de zorgvraag en mogelijkheden van de patiënt. Daarbij besteed je aandacht aan zelfmanagement, leefstijl, therapietrouw en het omgaan met de aandoening. Ook stem je de zorg af met de huisarts en andere betrokken zorgprofessionals.
Na afronding van deze module kun je onder andere:
- zelfstandig astma- en COPD-consulten uitvoeren en veranderingen in het ziekteverloop signaleren;
- patiënten begeleiden bij inhalatiegebruik, leefstijl, therapietrouw en zelfmanagement;
- interventies volgens richtlijnen uitvoeren en tijdig andere professionals inschakelen.
Doorlopende module: Professioneel handelen, kwaliteit en leiderschap
Deze module loopt als een rode draad door de opleiding. Je ontwikkelt je in professionele consultvoering, samenwerking en kwaliteitszorg. Je oefent gespreksvaardigheden om patiëntgerichte en collegiale consulten professioneel vorm te geven. Je leert onderwerpen bespreekbaar te maken, feedback te geven en ontvangen en je eigen handelen te evalueren. Door middel van intervisie en reflectie ontwikkel je vertrouwen in je professionele rol en leer je omgaan met verschillende praktijksituaties. Zo ontwikkel je je tot een bewuste professional die binnen de eigen verantwoordelijkheid bijdraagt aan goede en passende huisartsenzorg.
Gedurende deze module ontwikkel je je onder andere in:
- professionele consultvoering, klinisch redeneren en het ondersteunen van gezamenlijke besluitvorming;
- reflectie, feedback, samenwerking en professionele ontwikkeling;
- het signaleren van kwaliteitsvraagstukken en bijdragen aan verbeteractiviteiten in de praktijk.
Samenwerking tussen onderwijs en praktijk
We verbinden actuele kennis en onderwijs met de dagelijkse praktijk van de huisartsenzorg. De nauwe samenwerking tussen Hogeschool Leiden, regio-organisatie Coöperatie Rijn en Duin en de beroepsvereniging zorgt ervoor dat wat je leert direct aansluit bij de ontwikkelingen en vraagstukken in de praktijk. Je leert hoe je je verdiept in de ontwikkelingen in jouw regio en hoe je de voor jou geldende werkwijzen eigen maakt.
Over de docenten
De praktijk in huis
Hogeschool Leiden werkt intensief samen in de ontwikkeling en uitvoering van de opleiding tot POH-S met de beroepspraktijk. Naast gecertificeerde docenten van Hogeschool Leiden worden de lessen verzorgd door ervaren POH-S/O'ers, gespecialiseerd verpleegkundigen, verpleegkundig specialisten, kader(huis)artsen en beleidsmedewerkers eerstelijnszorg uit de randstad. Zo borgen we de actualiteit en kwaliteit van de opleiding.
Puur praktisch
Opleidingsduur, lesdagen en locatie
Opleidingsduur
Opleidingsduur is 17 maanden.
Locatie
Hogeschool Leiden
Lesdagen
De lesdagen zijn op dinsdag en donderdag. In september/oktober 2028 wordt een diplomering ingepland. We verwachten dat je alle dagen aanwezig bent, maar mocht je onverhoopt toch afwezig zijn dan zoeken we samen naar een geschikte oplossing.
| Datum | Weekdag |
|---|---|
| Oriëntatiemodule | |
| 30-3-2027 | Dinsdag |
| 8-4-2027 | Donderdag |
| 22-4-2027 | Donderdag |
| 11-5-2027 | Dinsdag |
| 25-5-2027 | Dinsdag |
| 10-6-2027 | Donderdag |
| 17-6-2027 | Donderdag |
| 22-6-2027 | Dinsdag |
| Datum | Weekdag |
|---|---|
| Overige modules | |
| 07-09-2027 | Dinsdag |
| 14-09-2027 | Dinsdag |
| 28-09-2027 | Dinsdag |
| 12-10-2027 | Dinsdag |
| 02-11-2027 | Dinsdag |
| 16-11-2027 | Dinsdag |
| 30-11-2027 | Dinsdag |
| 14-12-2027 | Dinsdag |
| 21-12-2027 | Dinsdag |
| 18-01-2028 | Dinsdag |
| 01-02-2028 | Dinsdag |
| 22-02-2028 | Dinsdag |
| 07-03-2028 | Dinsdag |
| 14-03-2028 | Dinsdag |
| 28-03-2028 | Dinsdag |
| 11-04-2028 | Dinsdag |
| 09-05-2028 | Dinsdag |
| 23-05-2028 | Dinsdag |
| 06-06-2028 | Dinsdag |
| 20-06-2028 | Dinsdag |
| 04-07-2028 | Dinsdag |
| 11-07-2028 | Dinsdag |
Studiebelasting, toelatingseisen en werkplek
Studiebelasting
De totale studiebelasting van de premodule bedraagt 5 EC en van de overige modules 25 EC. Totale studiebelasting is daarmee 30EC. Je bent hier ongeveer 12 uur per week mee bezig.
Werk- of stageplek
Je werkt tijdens de opleiding minimaal 8 uur per week in een huisartsenpraktijk. Dit kan door middel van een stage- of leerwerkovereenkomst met een huisartsenpraktijk, waar je begeleid kan worden door een Praktijkondersteuner Somatiek en/of een huisarts.
Ben je op zoek naar een stage of leerwerkplek? Bekijk dan: Vacatures in de eerste lijn - Onmisbaar in de Praktijk of neem contact op met Rijn en Duin via: [email protected].
Toelatingseisen
Om aan de opleiding toegelaten te worden dien je beschikking te hebben over:
- een mbo-diploma niveau 4 Doktersassistente en 1 à 2 jaar werkervaring in de functie van doktersassistente
- een mbo-diploma niveau 4 Verpleegkundige of Inservice A- verpleegkunde diploma en 1 à 2 jaar werkervaring in de functie van verpleegkundige
Kosten
De kosten voor de opleiding bedragen € 8850,- per cursist (vrijgesteld van btw). Hier komen nog aanvullende kosten voor studieboeken bij (circa € 300,-).
Certificaat
Je ontvangt een certificaat van Hogeschool Leiden voor de post initiële opleiding tot Praktijkondersteuner Huisartsenzorg Somatiek (POH-S) voor mbo'ers.
Voor deze opleiding wordt accreditatie aangevraagd bij V&VN.
Voor deze opleiding wordt een inschalingsverzoek ingediend op NLQF-niveau 5.
Doelgroep en deelnemers
Doelgroep
Mbo-verpleegkundigen, A- inservice opgeleide verpleegkundigen en doktersassistenten met relevante werkervaring.
Ben jij hbo opgeleid en wil je de POH-S volgen, dan bieden we een verkort traject aan. Lees meer over dit 22-daagse programma voor hbo-zorgprofessionals.
Deelnemers
We hanteren een groepsgrootte van maximaal 20 personen
Inschrijven
Je kunt je hier inschrijven.
Bij de inschrijving wordt gevraagd naar:
- Een kopie van je diploma's en certificaten die relevant zijn voor de opleiding Praktijkondersteuner Huisartsenzorg Somatiek (MBO-V/Doktersassistent) danwel (HBO-V).
- Een verklaring waarin staat dat je voor minimaal 8 uur per week werkzaam bent of stageloopt als POH-S (in opleiding) en begeleid wordt door een POH-S en/of huisarts. Ben je werknemer van een huisartsenpraktijk en ga je de opleiding doen, dan kun je de praktijkovereenkomst downloaden, (laten) invullen en uploaden tijdens het inschrijfproces of je kunt het mailen naar [email protected]. Ga je als stagiair de opleiding doen, vraag dan of jouw stageplek een verklaring kan opmaken.
- Je CV of een korte verklaring waaruit je werkervaring blijkt.
Schrijf je in
Je bent eruit: je gaat voor de post initiële opleiding Praktijkondersteuner Huisartsenzorg Somatiek voor mbo-ers. De opleiding start in maart 2027. Tot dan!
Twijfel je nog?
Twijfel je of deze opleiding iets voor jou is of heb je een andere vraag? Neem dan contact op met Diana van der Boon via [email protected].
Nascholingscentrum Gezondheid, Zorg en Welzijn
Het Nascholingscentrum Gezondheid, Zorg en Welzijn (voorheen Centrum voor Bij- en Nascholing Verpleegkunde - CBNV), onderdeel van Hogeschool Leiden, biedt verschillende cursussen, trainingen en masterclasses aan die inspelen op de actuele ontwikkelingen binnen zorg en welzijn. Op zoek naar een scholing op maat? Samen stellen we een maatwerktraject samen. Voor meer informatie neem contact op via [email protected].
Algemene voorwaarden
Voor alle post-hbo opleidingen, cursussen en maatwerktrajecten gelden de algemene leverings- en annuleringsvoorwaarden van Hogeschool Leiden.