Natuur en Ontwikkeling Kind groei

Onderzoek

Professionals in het basisonderwijs, de kinderopvang en de zorg krijgen zicht op de waarde van natuur in hun werk met kinderen. Pas dan wordt het mogelijk om natuur te verankeren als speelleeromgeving in het onderwijs, de kinderopvang en de zorg. Kennis is daarom nodig van de relaties tussen een natuurrijke omgeving, de speelleermogelijkheden die dit genereert en specifieke doel- en taakstellingen in het basisonderwijs, de kinderopvang en de zorg. Het lectoraat richt zich op het ontwikkelen en ontsluiten van deze kennis met als doel natuurrijke ontwikkelingsmogelijkheden voor kinderen te waarborgen.

Onderzoeksthema’s lectoraat Natuur en Ontwikkeling Kind

De onderzoeksactiviteiten van het lectoraat Natuur en Ontwikkeling Kind zijn gericht op:

  1. Het herdefiniëren van de pedagogische waarde van de ruimte en in het bijzonder van natuur in onderwijs, kinderopvang en zorg.
  2. Het beschrijven van het gebruik van natuur als pedagogische ruimte en de betekenis van dit gebruik voor de ontwikkeling van kinderen in onderwijs, kinderopvang en zorg.
  3. Het beschrijven van de betekenis van natuur als speelleeromgeving voor de ontwikkeling van het jonge kind (0-7 jaar).
  4. Handvatten voor professionals om mogelijkheden te creëren voor kinderen te profiteren van natuur, waarbij in het bijzonder aandacht is voor het denken in 'lifelines' voor kinderen.
  5. Handvatten voor professionals om het gebruik van natuur als pedagogische ruimte te communiceren naar derden en de betekenis van dit gebruik voor de ontwikkeling van kinderen inzichtelijk te maken.

Met mooie voorbeelden van natuurrijke speelleeromgevingen in onderwijs, kinderopvang en zorg wil het lectoraat zichtbaar maken hoe een natuurrijke omgeving kan worden geïntegreerd in de dagelijkse praktijk. 

Onderzoeksprojecten lectoraat natuur en Ontwikkeling Kind

De 'leer'kracht van Groene schoolpleinen

Tijdens het vierjarige onderzoeksproject De ‘leer’kracht van groene schoolpleinen is in kaart gebracht wat het effect is van groene schoolpleinen voor de ontwikkeling van kinderen op de basisschool. Tevens geeft het onderzoek schoolteams inzicht in hoe ze een groen schoolplein structureel kunnen gebruiken als onderwijsleeromgeving en welke expertise hiervoor nodig is bij leerkrachten (in opleiding).

Lees meer over onderzoek De 'leer'kracht van Groene schoolpleinen

Taal leer je met je lijf

In 2017 startte het lectoraat met RAAK Pro subsidie een vierjarig promotieonderzoek naar de rol van de buitenruimte en buitenspelen in het proces van taalverwerven bij jonge kinderen. Wat is de relatie tussen taal, lichaam en omgeving? Als kinderen de wereld om zich heen willen leren kennen, zetten ze daar hun hele lijf voor in. Voelen, ruiken, proeven, horen, zien, vallen en opstaan. Hoe versterken deze lijfelijke indrukken de taalontwikkeling bij jonge kinderen? En: hoe kan deze kennis op het gebied van embodied cognition het taalonderwijs in de onderbouw van de basisschool verrijken? Samen met leerkrachten willen we in dit project onderwijskennis ontwikkelen op dit gebied. Jannette Prins is hoofdonderzoekster van dit onderzoek. Lees meer over het onderzoek in ons informatieblad ( pdf, 1.09 MB ).

Natuur in de vrouwen- en maatschappelijke opvang

Met subsidie van Kinderpostzegels werkt het lectoraat met diverse partners aan onderzoek naar de waarde van natuur in de vrouwenopvang. De pilotstudie die in september werd afgerond leverde al veel bruikbare inzichten, samengebracht in het boek 'De knotsgekke avonturen van mijn moeder en de geit: de waarde van natuur in de vrouwenopvang' ( pdf, 4.87 MB ).

Door een extra schenking van de Postcode Loterij aan het project Huisje Boompje Beestje van Kinderpostzegels kan er verder onderzoek worden gedaan naar de helende werking van natuur in de opvang, en meer in het bijzonder wat het contact met dieren en de natuur betekent voor het ouderschap van de ouders met hun kinderen in de opvang.

Omgaan met risico's bij het gebruik van de buitenruimte in de kinderopvang

De afgelopen jaren is flink geïnvesteerd in groene kinderdagopvang. Toch blijft er een duidelijk verschil in het handelen van pedagogisch medewerkers binnen in vergelijking tot buiten. Pedagogisch medewerkers nemen binnen een actieve, stimulerende en ontwikkelingsgerichte rol aan. Die rol verandert buiten in een meer passieve, toezichthoudende rol. Om het gebruik van de buitenruimte te stimuleren, heeft het lectoraat in samenwerking met kinderopvangorganisaties Kober en Korein, het IVN (Instituut voor Natuurbevordering) en de opleiding Ecologische Pedagogiek van de Hogeschool Utrecht een onderzoeksproject opgezet. 
Lees meer over 'Van weten naar doen'